ధరణి రిజిస్ట్రేషన్ రీఫండ్ సమస్య కారణంగా తెలంగాణలో వేలాది మంది రైతులు ఏళ్లుగా తమ డబ్బుల కోసం ఎదురుచూస్తున్నారు.
YSR Praja News Telugu : హైదరాబాద్: రిజిస్ట్రేషన్ రద్దయినా రాకపోతున్న రీఫండ్లు… వేలాది రైతుల డబ్బులు ఇంకా ప్రభుత్వ ఖాతాల్లోనే
వ్యవసాయ భూముల రిజిస్ట్రేషన్ కోసం స్లాట్ బుక్ చేసుకుని, స్టాంప్ డ్యూటీతో పాటు రిజిస్ట్రేషన్ ఫీజును ముందుగానే చెల్లించిన రైతులు, అనివార్య కారణాలతో రిజిస్ట్రేషన్ పూర్తి చేయలేకపోతే, చెల్లించిన డబ్బులు తిరిగి పొందాల్సిన హక్కు ఉంది. కానీ తెలంగాణలో ఈ హక్కు కోసం వేలాది మంది రైతులు ఏళ్ల తరబడి ఎదురుచూడాల్సిన పరిస్థితి నెలకొంది.
శాసనసభలో ప్రభుత్వం వెల్లడించిన అధికారిక వివరాల ప్రకారం, రాష్ట్రవ్యాప్తంగా ఇప్పటికీ 26 వేల మందికిపైగా రైతులకు సంబంధించిన రీఫండ్ దరఖాస్తులు పెండింగ్లో ఉన్నాయి. మొత్తం మీద రూ.87 కోట్లకు పైగా రైతుల సొమ్ము ఇంకా ప్రభుత్వ ఖజానాలోనే నిలిచిపోయింది. ఇది రైతుల మధ్య తీవ్ర అసంతృప్తికి కారణమవుతోంది.
ధరణి పోర్టల్తో మొదలైన ఇబ్బందులు
బీఆర్ఎస్ ప్రభుత్వ హయాంలో ప్రవేశపెట్టిన ధరణి పోర్టల్ ద్వారా భూముల రిజిస్ట్రేషన్ పూర్తిగా ఆన్లైన్ విధానంలోకి మారింది. భూమి కొనుగోలు లేదా అమ్మకానికి ముందు రైతులు తప్పనిసరిగా స్లాట్ బుక్ చేసుకుని, ఆ సమయంలోనే స్టాంప్ డ్యూటీ, రిజిస్ట్రేషన్ ఫీజును చలాన్ ద్వారా చెల్లించాల్సి వచ్చేది.
గతంలో అయితే, ఏదైనా కారణంతో రిజిస్ట్రేషన్ జరగకపోతే చలాన్ మొత్తాన్ని డీడీగా మార్చుకుని నగదు రూపంలో తీసుకునే అవకాశం ఉండేది. కానీ ధరణి పోర్టల్లో అలాంటి ఆప్షన్ లేకపోవడంతో, రిజిస్ట్రేషన్ రద్దయినా డబ్బులు తిరిగి రాని పరిస్థితి ఏర్పడింది. ఫలితంగా, అప్పట్లో వేలాది మంది రైతుల డబ్బులు ప్రభుత్వ ఖాతాల్లోనే నిలిచిపోయాయి.
రెవెన్యూ కార్యాలయాల చుట్టూ రైతుల తిరుగుడు
డబ్బులు తిరిగి పొందేందుకు రైతులు తహశీల్దార్ కార్యాలయాల నుంచి జిల్లా రెవెన్యూ కార్యాలయాల వరకు అనేకసార్లు తిరిగారు. కానీ “అధికార పరిధిలోకి రాదు”, “పై స్థాయిలో ఆమోదం రావాలి” వంటి సమాధానాలే వినిపించాయి.
కొంతమంది రైతులు న్యాయస్థానాలను ఆశ్రయించి తమకు రావాల్సిన డబ్బులు ఇప్పించాలని ఆదేశాలు కూడా తెచ్చుకున్నారు. అయినప్పటికీ, సామాన్య రైతులకు కోర్టుల చుట్టూ తిరిగే ఆర్థిక స్థోమత లేకపోవడంతో, చాలా మంది ఇప్పటికీ పరిష్కారం లేకుండా ఎదురుచూస్తున్నారు.
భూభారతి పోర్టల్ వచ్చినా పాత సమస్యలకు పరిష్కారం లేదు
కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం అధికారంలోకి వచ్చిన తర్వాత ధరణి స్థానంలో భూభారతి పోర్టల్ను అమల్లోకి తీసుకువచ్చింది. ఈ కొత్త పోర్టల్లో రిజిస్ట్రేషన్ రద్దయిన సందర్భాల్లో చలాన్ మొత్తాన్ని తిరిగి పొందే వెసులుబాటు కల్పించారు.
అయితే ఈ వెసులుబాటు డీడీ తీసిన ఆరు నెలల్లోపు దరఖాస్తు చేసుకున్నవారికే పరిమితం కావడంతో, ధరణి కాలంలో రిజిస్ట్రేషన్ రద్దు చేసుకున్న రైతులకు ఇది ఉపయోగపడడం లేదు. అందుకే పాత కేసులకు సంబంధించిన రీఫండ్లు ఇప్పటికీ పెండింగ్లోనే ఉన్నాయని రెవెన్యూ అధికారులు చెబుతున్నారు.
ప్రభుత్వ లెక్కలే చెబుతున్నాయి… భారీగా పెండింగ్
ప్రభుత్వం విడుదల చేసిన గణాంకాల ప్రకారం, రాష్ట్రవ్యాప్తంగా మొత్తం 31,314 మంది రైతులు రీఫండ్ కోసం దరఖాస్తు చేసుకున్నారు.
ఇందులో ఇప్పటివరకు కేవలం 4,574 దరఖాస్తులను మాత్రమే పరిష్కరించి రూ.12.97 కోట్లను రైతులకు తిరిగి చెల్లించారు.
మిగిలిన 26,740 మంది రైతులకు సంబంధించిన రూ.87.60 కోట్లు ఇంకా పెండింగ్లోనే ఉన్నాయి. ఈ డబ్బులు చిన్న మొత్తాలు కాకపోవడంతో, రైతుల జీవనోపాధిపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతున్నాయి.
సీసీఎల్ఎ వద్దే ఫైళ్ల నిలుపుదల… జాప్యానికి అదే కారణమా?
చలాన్ మొత్తాలను నగదు రూపంలోకి మార్చే అధికారం ప్రస్తుతం సీసీఎల్ఎ (కమిషనర్ ఆఫ్ ల్యాండ్ అడ్మినిస్ట్రేషన్) కార్యాలయానికి మాత్రమే ఉండటంతో, జిల్లా స్థాయిలోనే సమస్య పరిష్కరించే అవకాశం లేకుండా పోయింది.
ఫలితంగా, ప్రతి దరఖాస్తు ఫైల్ హైదరాబాద్కు చేరి, అక్కడ ఆమోదం పొందిన తర్వాతే రీఫండ్ ప్రక్రియ ముందుకు సాగుతోంది. ఈ ప్రక్రియ వల్ల నెలల తరబడి, కొన్నిసార్లు సంవత్సరాల పాటు కూడా రైతులు ఎదురుచూడాల్సి వస్తోందని అధికార వర్గాలు అంగీకరిస్తున్నాయి.
రైతుల డిమాండ్: ప్రత్యేక డ్రైవ్ చేపట్టి వెంటనే పరిష్కరించాలి
తమ సొంత డబ్బుల కోసం ఏళ్ల తరబడి తిరగాల్సి రావడం అన్యాయమని రైతులు ఆవేదన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. ఇప్పటికే అనేకసార్లు వినతులు, వినతిపత్రాలు ఇచ్చినా స్పష్టమైన పరిష్కారం కనిపించకపోవడంతో, ప్రభుత్వం ప్రత్యేకంగా ఒక డ్రైవ్ చేపట్టి అన్ని పెండింగ్ రీఫండ్ కేసులను ఒకేసారి పరిష్కరించాలని డిమాండ్ చేస్తున్నారు.
ధరణి కాలానికి సంబంధించిన అన్ని రీఫండ్ దరఖాస్తులను ప్రత్యేకంగా పరిగణలోకి తీసుకుని, కాలపరిమితి పెట్టి డబ్బులు చెల్లించే విధంగా ప్రభుత్వం స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ చేయాలని రైతు సంఘాలు కోరుతున్నాయి.
ఇప్పటికైనా ప్రభుత్వం చొరవ తీసుకుని రైతుల సొమ్మును రైతులకే తిరిగి అందించి, ఈ దీర్ఘకాల సమస్యకు శాశ్వత పరిష్కారం చూపించాలని బాధితులు ఆశిస్తున్నారు.
