YSR Praja News Telugu : ఏప్రిల్ 14 భారతదేశ చరిత్రలో సువర్ణాక్షరాలతో లిఖించదగిన రోజు. అంటరానితనం, కుల వివక్షల చీకట్లను చీల్చుకుంటూ ఉదయించిన జ్ఞాన సూర్యుడు, నవ భారత రాజ్యాంగ నిర్మాత, బడుగు, బలహీన వర్గాల ఆశాజ్యోతి డాక్టర్ భీమ్రావ్ రామ్జీ అంబేద్కర్ జన్మించిన రోజు. డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ కేవలం ఒక వ్యక్తి కాదు, ఒక మహోన్నత శక్తి, ఒక విప్లవం, తరతరాల అణచివేతపై ఎగిరిన ధిక్కార స్వరం. అంబేద్కర్ జయంతి సందర్భంగా ఆయన జీవితం, పోరాటం, సిద్ధాంతాలు మరియు దేశానికి ఆయన చేసిన అపారమైన సేవలను స్మరించుకుంటూ ఈ ప్రత్యేక కథనం.
జననం, బాల్యం మరియు వివక్ష
డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్ 1891 ఏప్రిల్ 14న అప్పటి సెంట్రల్ ప్రావిన్సెస్ (ప్రస్తుత మధ్యప్రదేశ్) లోని ‘మౌ’ (Mhow) లో జన్మించారు. ఆయన తల్లిదండ్రులు రామ్జీ మలోజీ సక్పాల్, భీమాబాయి. వారు ‘మహర్’ అనే దళిత కులానికి చెందినవారు. అప్పటి సమాజంలో మహర్లను అంటరానివారిగా చూసేవారు. 14వ సంతానంగా జన్మించిన భీమ్రావ్, చిన్నప్పటి నుంచే కుల వివక్ష యొక్క క్రూరత్వాన్ని అనుభవించారు.
పాఠశాలలో తోటి విద్యార్థులతో కలిసి కూర్చోవడానికి వీల్లేదు, నేల మీద గోనెసంచి పరుచుకుని కూర్చోవాలి. దాహం వేసినా మంచినీళ్లు తాగడానికి అనుమతి ఉండేది కాదు. ‘ప్యూన్ (బంట్రోతు) వస్తేనే నీళ్లు, ప్యూన్ రాకపోతే నీళ్లు లేవు’ (No Peon, No Water) అన్నది ఆయన బాల్యపు చేదు జ్ఞాపకం. అయినా సరే, ఆ అవమానాలే ఆయనలో కసిని, జ్ఞాన తృష్ణను రగిలించాయి.
విద్యాభ్యాసం: అడ్డంకులను అధిగమించిన మేధావి
సమాజంలో మార్పు తీసుకురావాలంటే చదువు ఒక్కటే ఆయుధమని అంబేద్కర్ నమ్మారు. ముంబైలోని ఎల్ఫిన్స్టోన్ కళాశాలలో ప్రవేశం పొందిన మొదటి దళిత విద్యార్థి ఆయనే. బరోడా మహారాజు సాయాజీరావ్ గైక్వాడ్ అందించిన స్కాలర్షిప్ సహాయంతో ఉన్నత విద్యాభ్యాసం కోసం అమెరికా వెళ్లారు.
- కొలంబియా విశ్వవిద్యాలయం: న్యూయార్క్లోని ప్రఖ్యాత కొలంబియా విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఎం.ఏ, పీహెచ్డీ పట్టాలు పొందారు.
- లండన్ స్కూల్ ఆఫ్ ఎకనామిక్స్: లండన్ వెళ్లి ఎం.ఎస్సీ, డీ.ఎస్సీ (D.Sc) పూర్తి చేశారు.
- న్యాయవాద విద్య: లండన్లోని గ్రేస్ ఇన్లో బార్-ఎట్-లా (న్యాయవాది) పట్టా పొందారు.
విదేశాల్లో ఆర్థికశాస్త్రంలో డాక్టరేట్ పొందిన తొలి భారతీయుడిగా ఆయన చరిత్ర సృష్టించారు. అర్థశాస్త్రం, రాజనీతి శాస్త్రం, సామాజిక శాస్త్రం, న్యాయ శాస్త్రం ఇలా ఏ రంగమైనా ఆయన పాండిత్యం ముందు తలవంచాల్సిందే.
సామాజిక పోరాటాలు – ఆత్మగౌరవ ప్రస్థానం
ఉన్నత చదువులు చదివినా, భారతదేశానికి తిరిగి రాగానే ఆయనకు మళ్ళీ కుల వివక్ష ఎదురైంది. బరోడా సంస్థానంలో ఉన్నతోద్యోగం చేస్తున్నప్పటికీ, ఒక అంటరానివాడిగా ఆయన పట్ల కింది స్థాయి ఉద్యోగులు కూడా అవమానకరంగా ప్రవర్తించారు. దీంతో ఉద్యోగాన్ని వదిలేసి, తన జీవితాన్ని దళితులు, అణగారిన వర్గాల విముక్తి కోసం అంకితం చేశారు.
1. మహద్ సత్యాగ్రహం (1927):
దళితులకు చెరువుల్లో నీళ్లు తాగే హక్కు కోసం మహద్ లోని చవదార్ చెరువు వద్ద ఆయన చేసిన పోరాటం చారిత్రాత్మకం. అంటరానివారికి నీళ్లు తాగే హక్కును నిరాకరించిన సమాజాన్ని ఎదిరించి, స్వయంగా చెరువు నీళ్లు తాగి దళితుల ఆత్మగౌరవ పోరాటానికి నాంది పలికారు. కుల వివక్షను సమర్థించే ‘మనుస్మృతి’ని దహనం చేశారు.
2. కాలారామ్ దేవాలయ ప్రవేశం (1930):
నాసిక్లోని కాలారామ్ దేవాలయంలోకి దళితులకు ప్రవేశం కల్పించాలని ఆయన చేసిన సత్యాగ్రహం సమాజంలో పెద్ద ప్రకంపనలు సృష్టించింది. గుడుల్లోకి ప్రవేశం దేవుడిని చూడటానికి కాదు, మాకు సమాన హక్కులు ఉన్నాయని నిరూపించడానికే అని ఆయన ఉద్ఘాటించారు.
3. “కృషి చేయండి, సమీకరించండి, పోరాడండి”:
“Educate, Agitate, Organize” (చదువుకోండి, పోరాడండి, సంఘటితం కండి) అనేది ఆయన ఇచ్చిన పిలుపు. దళితులలో విద్యాభివృద్ధి కోసం ‘బహిష్కృత హితకారిణి సభ’ను స్థాపించారు. మూక్నాయక్, బహిష్కృత భారత్, సమత వంటి పత్రికల ద్వారా ప్రజల్లో చైతన్యం నింపారు.
రాజ్యాంగ నిర్మాతగా బాబాసాహెబ్
భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత, నవ భారతానికి దిశానిర్దేశం చేసే రాజ్యాంగాన్ని లిఖించే బాధ్యతను నాటి నాయకత్వం అంబేద్కర్ భుజాలపై పెట్టింది.
- డ్రాఫ్టింగ్ కమిటీ చైర్మన్: 1947 ఆగస్టు 29న రాజ్యాంగ ముసాయిదా కమిటీ చైర్మన్గా నియమితులయ్యారు.
- సమానత్వం – ప్రాథమిక హక్కులు: ప్రపంచంలోని అనేక రాజ్యాంగాలను అధ్యయనం చేసి, భారతదేశ వైవిధ్యానికి అనుగుణంగా రాజ్యాంగాన్ని రచించారు. ఆర్టికల్ 17 ద్వారా అంటరానితనాన్ని నేరంగా పరిగణించారు. పౌరులందరికీ ప్రాథమిక హక్కులు, ఓటు హక్కు, అల్పసంఖ్యాక వర్గాలకు రక్షణలు కల్పించారు.
- స్వేచ్ఛ, సమానత్వం, సౌభ్రాతృత్వం: ఫ్రెంచ్ విప్లవం నుండి స్ఫూర్తి పొందిన ఈ మూడు పదాలను భారత రాజ్యాంగ పీఠికలో చేర్చి దానికి ప్రాణం పోశారు.
మహిళా సాధికారత – హిందూ కోడ్ బిల్లు
అంబేద్కర్ కేవలం దళితుల పక్షపాతి మాత్రమే కాదు, భారతీయ మహిళల పాలిట ఆరాధ్య దైవం. దేశంలోని మహిళలందరికీ పురుషులతో పాటు సమాన హక్కులు ఉండాలని ఆయన గట్టిగా నమ్మారు. దేశ తొలి న్యాయశాఖ మంత్రిగా ఆయన పార్లమెంట్లో ‘హిందూ కోడ్ బిల్లు’ ను ప్రవేశపెట్టారు.
మహిళలకు ఆస్తిలో సమాన హక్కు, విడాకులు తీసుకునే హక్కు, దత్తత తీసుకునే హక్కు కల్పించడం ఈ బిల్లు ప్రధాన ఉద్దేశం. అయితే, నాటి సనాతనవాదుల నుండి తీవ్ర వ్యతిరేకత రావడం, ప్రభుత్వం ఈ బిల్లును ఆమోదించకపోవడంతో ఆవేదన చెందిన అంబేద్కర్, తన మంత్రి పదవికి రాజీనామా చేశారు. మహిళల హక్కుల కోసం పదవినే తృణప్రాయంగా వదిలేసిన మహనీయుడు ఆయన.
ఆర్థికవేత్తగా అంబేద్కర్ దార్శనికత
చాలామందికి తెలియని విషయం ఏమిటంటే, బాబాసాహెబ్ ఒక అద్భుతమైన ఆర్థికవేత్త. ఆయన రాసిన “The Problem of the Rupee: Its Origin and Its Solution” (రూపాయి సమస్య: దాని పుట్టుక, పరిష్కారం) అనే పరిశోధనా గ్రంథం ఆధారంగానే రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఏర్పాటైంది. వ్యవసాయ రంగంలో సంస్కరణలు, నదుల అనుసంధానం, జలవనరుల నిర్వహణ, పారిశ్రామికీకరణ వంటి విషయాలపై ఆయన ఎంతో ముందుచూపుతో ఆలోచించారు. దామోదర్ వ్యాలీ ప్రాజెక్టు, హీరాకుడ్ ప్రాజెక్టుల వెనుక ఆయన కృషి ఎంతో ఉంది.
బౌద్ధ మత స్వీకరణ
”నేను హిందువుగా పుట్టాను, అది నా చేతుల్లో లేదు. కానీ హిందువుగా మాత్రం చనిపోను” అని 1935 లోనే ప్రకటించిన అంబేద్కర్, ఆ మాటకు కట్టుబడి ఉన్నారు. కుల రహిత, అసమానతలు లేని సమాజం కోసం అన్వేషించిన ఆయన, బుద్ధుని సిద్ధాంతాలకు ఆకర్షితులయ్యారు. 1956 అక్టోబర్ 14న నాగ్పూర్లోని దీక్షాభూమిలో లక్షలాది మంది అనుచరులతో కలిసి బౌద్ధ మతాన్ని స్వీకరించారు. కరుణ, ప్రజ్ఞ, సమత ల ప్రాతిపదికన ఆయన ‘నవయాన బౌద్ధాన్ని’ ప్రబోధించారు.
ముగింపు: నేటి తరానికి బాబాసాహెబ్ సందేశం
ఆరు దశాబ్దాల జీవితంలో అంబేద్కర్ చేయని పోరాటం లేదు, స్పృశించని రంగం లేదు. 1956 డిసెంబర్ 6న ఆయన మహా పరినిర్వాణం (మరణం) చెందారు. ఆయన సేవలకు గుర్తింపుగా భారత ప్రభుత్వం 1990లో దేశ అత్యున్నత పౌర పురస్కారం ‘భారత రత్న’ తో గౌరవించింది.
అంబేద్కర్ జయంతి అంటే కేవలం విగ్రహాలకు పూలమాలలు వేసి నినాదాలు చేయడం కాదు. ఆయన ఆశించిన కులరహిత, సమానత్వ సమాజం కోసం కృషి చేయడమే ఆయనకు మనం ఇచ్చే నిజమైన నివాళి. విద్యతో మేధస్సును పెంచుకోవడం, అన్యాయాన్ని ప్రశ్నించడం, సామాజిక న్యాయం కోసం ఐక్యంగా పోరాడటం నేటి యువత బాధ్యత. ఆయన ఆలోచనలు, ఆశయాలు నేటికీ, ఏనాటికీ ఆచరణీయమే.
“చరిత్రను మరిచిపోయిన వారు చరిత్రను సృష్టించలేరు” – డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్.
